Kopenhag, 4 Ocak 2026
Amerika Birleşik Devletleri’nin, Venezuela’nın görevdeki Devlet Başkanı Nicolás Maduro ve eşini zorla ülke dışına çıkarması, uluslararası kamuoyunda büyük yankı uyandırdı.
Eylem, diplomatik bir girişim ya da güvenlik operasyonu olarak değil, uluslararası hukuka açıkça aykırı bir adam kaçırma vakası olarak değerlendiriliyor.
Birçok ülke lideri ve uluslararası kuruluş, Washington’un bu adımını “devlet eliyle işlenmiş bir suç” ve “egemenliğe saldırı” olarak nitelendirdi.
Birleşmiş Milletler: “Tehlikeli bir emsal”
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri António Guterres, ABD’nin eyleminin uluslararası hukuk açısından tehlikeli bir emsal oluşturduğunu belirtti.
Guterres, “Hiçbir ülke, başka bir ülkenin egemen liderini zorla alıkoyamaz. Bu eylem, BM Şartı’nın temel ilkelerini ihlal ediyor” açıklamasında bulundu.
Avrupa: “Diyalog dışında hiçbir çözüm meşru değildir”
Almanya ve Birleşik Krallık’tan gelen açıklamalarda, olayın uluslararası hukuka uygun çözülmesi gerektiği vurgulandı.
Berlin, askeri veya gizli operasyonların “uluslararası düzenin temeline zarar verdiğini” belirtirken; Londra yönetimi, gerilimin diplomasiyle çözülmesi gerektiğini ifade etti.
Avrupa Birliği ise Maduro hükümetine yönelik eleştirilerini yinelerken dahi, ABD’nin eyleminin “meşruiyet sınırlarını aştığını” kabul etti.
Rusya ve Çin: “Egemen devlete karşı saldırı”
Rusya Dışişleri Bakanlığı, Washington’un eylemini “uluslararası haydutluk” olarak nitelendirerek, ABD’nin Venezuela’nın iç işlerine silahlı müdahale gerçekleştirdiğini duyurdu.
Çin Dışişleri Bakanlığı sözcüsü ise yaptığı açıklamada, “Bu, yalnızca Venezuela’ya değil, uluslararası sisteme yapılan bir saldırıdır” dedi.
Her iki ülke de BM Güvenlik Konseyi’ne çağrıda bulunarak olayın acil gündeme alınmasını talep etti.
Latin Amerika’dan Sert Tepki
Bölge ülkelerinden Brezilya, Şili ve Kolombiya, ABD’nin eylemini “bölgesel istikrara yönelik tehdit” olarak tanımladı.
Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, “Egemen bir devlete yönelik bu tür müdahaleler, Latin Amerika’nın karanlık geçmişini hatırlatıyor” dedi.
ABD İçinde de Tepki Büyüyor
Washington yönetiminin bu operasyonu, ABD içinde de bölünmüş tepkilere neden oldu.
Kongre’deki Demokrat üyelerden Rashida Tlaib ve Andy Kim, operasyonu “izinsiz, hukuksuz ve tehlikeli bir dış politika hamlesi” olarak tanımladı.
Cumhuriyetçi kanat ise eylemi “Maduro diktatörlüğüne karşı zorunlu adım” olarak savundu.
Venezuela: “Asla Koloni Olmayacağız”
Venezuela Devlet Başkan Yardımcısı Delcy Rodríguez, devlet televizyonunda yaptığı açıklamada, ABD’ye “Maduro ve eşini derhal serbest bırakma” çağrısı yaptı.
Rodríguez, “Bu eylem, Venezuela halkının iradesine saldırıdır. Biz hiçbir ülkenin kolonisi olmayacağız” dedi.
Rodríguez ayrıca ABD’nin hedefinin “Venezuela’nın enerji, maden ve doğal kaynaklarını ele geçirmek” olduğunu öne sürdü.
Sonuç: Hukuk ve Güç Arasında Yeni Bir Eşik
ABD’nin bu operasyonu, yalnızca Latin Amerika’da değil, tüm dünyada uluslararası hukukun meşruiyet sınırlarını yeniden tartışmaya açtı.
Egemen bir devlete karşı doğrudan uygulanan bu tür eylemler, küresel düzenin temelini oluşturan ilkelere meydan okuyor.
Kimi gözlemcilere göre bu olay, artık sadece Venezuela’nın değil, uluslararası hukukun itibarı açısından da bir dönüm noktası olabilir.
Kaynaklar:
- Reuters – “Venezuela’s vice president urges US to release Maduro, calls action an ‘abduction’” (03.01.2026)
- Associated Press (AP) – “UN chief warns US move against Venezuela sets a dangerous precedent” (03.01.2026)
- Al Jazeera English – “US lawmakers divided after Maduro’s capture: Legal and moral questions arise” (03.01.2026)
- BBC World – “World leaders react to US operation in Venezuela” (03.01.2026)
- Time Magazine – “China, Russia condemn US actions in Venezuela as violation of sovereignty” (03.01.2026)
- Deutsche Welle (DW) – “Germany urges political solution to Venezuela crisis” (03.01.2026)
- The Guardian – “Latin American leaders denounce US intervention in Caracas” (03.01.2026)
- Venezolana de Televisión (VTV) – Delcy Rodríguez’in canlı yayındaki açıklaması, devlet televizyonu yayını (Caracas, 03.01.2026)
