Kopenhag, 2 Ocak 2026
Türkiye’nin sınır komşularından Irak ve Suriye’den sonra bu kez İran sokakları karıştı. Ekonomik krizle başlayan protestolar rejim karşıtı gösterilere dönüştü. “Hamaney’e ölüm” sloganlarının yükseldiği ülke, bölgede yeni bir kırılma noktası mı?
İran’da altı gündür devam eden sokak gösterileri ülkeyi sarsıyor. Başkent Tahran başta olmak üzere birçok şehirde binlerce kişi hayat pahalılığı, yüksek enflasyon ve işsizlik nedeniyle sokağa döküldü. Gösteriler, kısa sürede rejim karşıtı sloganlara dönüşerek ülke genelinde büyüdü.
Protestocular arasında sıkça “Diktatöre ölüm” ve “Hamaney istifa” sesleri yükselirken, güvenlik güçlerinin sert müdahalesi ülkede tansiyonu daha da artırdı. Uluslararası ajanslara göre, polis bazı kentlerde göstericileri dağıtmak için gerçek mermi kullandı, ölü ve yaralılar var.
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada İran yönetimini uyararak “Barışçıl göstericilere karşı şiddet olursa sonuçlarına katlanırsınız” dedi. Trump’ın bu açıklaması, Washington–Tahran hattında yeni bir diplomatik krizi tetikledi.
Bu gerginlik, İran’ın yakın geçmişinde yaşanan Mahsa (Jina) Amini olayını yeniden gündeme getirdi. 2022 yılında başörtüsünü “kurallara uygun takmadığı” gerekçesiyle ahlak polisi tarafından gözaltına alınan 22 yaşındaki Amini, gördüğü şiddet sonucu hayatını kaybetmişti. O dönemde başlayan “Kadın, Yaşam, Özgürlük” protestoları ülke genelinde milyonları sokağa dökmüştü.
Bugün de benzer sahneler yaşanıyor. Kanunen hâlâ zorunlu olmasına rağmen sokaklarda başı açık gezen kadınlara zaman zaman göz yumulması, rejim yanlıları ve reform yanlılarını yeniden karşı karşıya getirdi. İran toplumu, özgürlük ve dini kurallar arasındaki derin fay hattında bir kez daha bölünmüş durumda.
İran’daki son gelişmeler, zaten kırılgan olan Ortadoğu dengesini yeniden gündeme getirdi. Irak ve Suriye’de süregelen siyasi istikrarsızlığın ardından, şimdi İran’ın da iç karışıklığa sürüklenmesi bölge için “yeni bir domino etkisi” korkusunu doğurdu. Uzmanlara göre bu durum, “Ortadoğu’da taşların yeniden dizilmesi” anlamına geliyor.
Peki sıradaki ülke kim? Bölge genelinde artan ekonomik sıkıntılar, siyasi baskılar ve dış etkiler, bir sonraki patlamanın hangi ülkede yaşanacağı sorusunu gündeme taşıyor.
KAYNAKLAR:
Reuters, The Guardian, Financial Times, Associated Press, The New York Post, Wikipedia
