Kopenhag, 7 Ağustos
Soğuk Savaş döneminin en önemli silah kontrol anlaşmalarından biri olan INF (Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler) Anlaşması, Rusya’nın 5 Ağustos’ta yaptığı resmi açıklamayla artık tarihe karıştı. Moskova, ABD ve NATO’nun Avrupa ile Asya’daki füze konuşlandırmalarını gerekçe göstererek anlaşmadan tek taraflı olarak çekildiğini duyurdu.
1987 yılında dönemin liderleri Ronald Reagan ile Mihail Gorbaçov arasında imzalanan INF Anlaşması, 500–5.500 km menzilli kara konuşlu nükleer ve konvansiyonel füzelerin üretimini ve konuşlandırılmasını yasaklıyordu. Ancak anlaşma, son yıllarda iki tarafın da karşılıklı suçlamaları ve çekilmeleriyle fiilen işlemez hâle gelmişti.
ABD, 2019 yılında Rusya’nın INF’i ihlal ettiğini öne sürerek anlaşmadan çekilmişti. Rusya ise o dönem moratoryum ilan ederek orta menzilli füze konuşlandırmaktan kaçınmıştı. Fakat bu hafta yapılan açıklamayla Moskova, artık bu moratoryumu da sona erdirdiğini ilan etti.
Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, “ABD ve müttefiklerinin Avrupa ve Asya-Pasifik bölgesine orta menzilli füzeler yerleştirmesi, ülkemiz için doğrudan bir güvenlik tehdididir. Artık INF kapsamında kalmamız için gerekçe kalmamıştır,” ifadeleri yer aldı.
Uluslararası uzmanlar, bu adımın yeni bir nükleer silahlanma yarışının önünü açabileceği konusunda uyarıda bulunuyor. Zira INF’in sona ermesiyle birlikte şu anda yürürlükte kalan tek büyük nükleer anlaşma, 2026’da sona erecek olan New START anlaşması konumunda.
NATO ve Avrupa Birliği ülkeleri, Rusya’nın bu kararını kınayarak bölgesel güvenlik açısından “kaygı verici” olarak değerlendirdi.
Kaynak: Times of India, Al Jazeera, Euractiv, Deutsche Welle, AP News, Wikipedia
